16 Mayıs 2026 Cumartesi

 2003 Cinsel Suçlar Yasası’nın 4. Maddesindeki Penetratif Suç: Failer, Mağdurlar ve Tespitten Sonraki Sonuçlar

Dr. Siobhan Weare

Özet

2003 Cinsel Suçlar Yasası’na ilişkin kapsamlı araştırmalar bulunmaktadır; özellikle de mağdurun rızası olmaksızın gerçekleştirilen cinsel penetrasyonu içeren en ağır iki suç olan tecavüz ve penetrasyon yoluyla cinsel saldırı üzerinde yoğunlaşılmıştır. Ancak, aynı Yasa’nın 4. maddesinde düzenlenen “bir kişiyi rızası olmaksızın (penetratif) cinsel faaliyete zorlamak” suçu bugüne kadar ulusal istatistiklerin ve araştırmaların dışında bırakılmıştır.

Bu makale, İngiltere ve Galler’deki 37 polis teşkilatından Bilgi Edinme Özgürlüğü başvuruları (Freedom of Information Requests) yoluyla toplanan ve 13 yıllık dönemi kapsayan, 4. madde kapsamındaki penetratif suça ilişkin yeni verileri incelemektedir. Veriler; mağdur ve fail demografilerini ile suçun tespitinden sonraki sonuçları analiz etmektedir. Bulgular, penetratif cinsel suçların mağdurlarının ve faillerinin kimler olduğuna ilişkin yerleşik anlayışları sorgulamaktadır.

Anahtar Kelimeler

2003 Cinsel Suçlar Yasası madde 4, kadın failler, erkek mağdurlar, genç failler, dava sonuçları, toplumsal cinsiyet


Giriş

İngiltere ve Galler’de cinsel suçlara ilişkin niceliksel verilerin temel kaynakları, İngiltere ve Galler Suç Araştırması (Crime Survey for England and Wales – CSEW) ile polis kayıtlı suç verileridir. Bu veriler sıklıkla hükümet suç bültenlerinde yayımlanmaktadır. Her iki veri kaynağı da cinsel şiddet mağdurları ve failleri hakkında giderek daha ayrıntılı ulusal tabloların ortaya konulmasına olanak sağlamıştır. Buna paralel olarak, cinsel şiddetin yaygınlığı ile mağdur ve failleri inceleyen önemli miktarda akademik literatür de bulunmaktadır.

Mevcut akademik çalışmalar ve ulusal veri kaynaklarında, tecavüz (2003 Cinsel Suçlar Yasası madde 1) ile penetrasyon yoluyla cinsel saldırı (madde 2), mağdurun rızası olmaksızın penetrasyon içermeleri nedeniyle Yasa’daki en ağır suçlar olarak kabul edilmektedir. Ancak Yasa’da, bugüne kadar veri toplayıcılar ve araştırmacılar tarafından göz ardı edilmiş başka bir penetratif suç daha bulunmaktadır. Bu suç, Yasa’nın 4. maddesinde düzenlenen “bir kişiyi rızası olmaksızın cinsel faaliyete zorlamak” suçudur.

Bu madde, Yasa’nın I. Kısmı içerisinde bir istisna niteliğindedir; çünkü iki ayrı suçu kapsamaktadır:

  • penetratif cinsel faaliyet içeren suç,
  • penetratif olmayan cinsel faaliyet içeren suç.

Ulusal suç verileri penetratif suça özgü kayıt oranlarını içermemekte, yalnızca her iki türü birlikte kapsayan üst başlık suçu göstermektedir. Nisan 2015’ten itibaren İngiltere ve Galler Suç Araştırması “rıza olmaksızın cinsel faaliyete zorlama” hakkında veri toplamaya başlamış olsa da, bu suçun penetratif biçimine ilişkin ayrıntılı bilgiler yayımlanmamıştır.

Ayrıca, bu suç mevcut akademik çalışmalarda da yalnızca yüzeysel şekilde ele alınmıştır. Bunun sonucu olarak:

  • madde 4(4) kapsamındaki penetratif suçun bildirim ve kayıt oranları,
  • mağdur ve fail demografileri,
  • dava sonuçları

hakkında kamuoyunda neredeyse hiçbir bilgi bulunmamaktadır.

Bu makale, Bilgi Edinme Özgürlüğü Yasası 2000 kapsamında İngiltere ve Galler’deki 43 polis teşkilatına yapılan başvurular sonucunda elde edilen verileri paylaşarak bu boşluğu doldurmaktadır. Talepler, 2005/06–2017/18 dönemini kapsamaktadır.

Toplanan ve analiz edilen veriler şunlardır:

  • suç kayıt oranları,
  • mağdur ve fail demografileri,
  • suçun tespitinden sonraki sonuçlar.

Verilerin bir kısmı cinsel suçlara ilişkin mevcut genel anlayışlarla uyumlu olmakla birlikte, bazı yeni ve dikkat çekici bulgular da ortaya koymaktadır. Bunlar özellikle:

  • erkek mağdurların oranı,
  • çocuk ve genç faillerin oranı,
  • mağdurun cinsiyetinin dava sonucuna etkisi

gibi konularla ilgilidir.


2003 Cinsel Suçlar Yasası Madde 4:

“Bir Kişiyi Rızası Olmaksızın Cinsel Faaliyete Zorlama”

Madde 4, 2003 Cinsel Suçlar Yasası’nın en karmaşık hükümlerinden biridir; çünkü 13 yaş ve üzerindeki mağdurlar bakımından iki ayrı suç yaratmaktadır:

  1. penetratif olmayan cinsel faaliyet,
  2. penetratif cinsel faaliyet.

Tamlık açısından madde aşağıda verilmiştir:

Madde 4

(1) Bir kişi (A), aşağıdaki durumlarda suç işlemiş olur:

  • (a) başka bir kişiyi (B) bir faaliyete bilerek zorlaması,
  • (b) bu faaliyetin cinsel nitelikte olması,
  • (c) B’nin bu faaliyete rıza göstermemesi,
  • (d) A’nın, B’nin rıza gösterdiğine dair makul bir inanca sahip olmaması.

(2) Bir inancın makul olup olmadığı, A’nın B’nin rızasını araştırmak için attığı adımlar da dahil olmak üzere tüm koşullar dikkate alınarak değerlendirilir.

(3) 75. madde (rıza konusunda delil niteliğinde karineler) ve 76. madde (rıza konusunda kesin karineler) bu suç bakımından uygulanır.

(4) Eğer zorlanan faaliyet aşağıdakileri içeriyorsa, fail iddianame üzerine mahkûmiyet halinde müebbet hapis cezasıyla cezalandırılabilir:

  • (a) B’nin anüsünün veya vajinasının penetrasyonu,
  • (b) B’nin ağzının bir kişinin penisiyle penetrasyonu,
  • (c) başka bir kişinin anüs veya vajinasının B’nin vücudunun bir parçası ya da B tarafından kullanılan başka bir nesne ile penetrasyonu,
  • (d) başka bir kişinin ağzının B’nin penisiyle penetrasyonu.

(5) Eğer (4). fıkra uygulanmıyorsa, fail:

  • (a) özet yargılama halinde en fazla 6 ay hapis veya para cezası ya da her ikisiyle,
  • (b) iddianame üzerine mahkûmiyet halinde en fazla 10 yıl hapis cezasıyla

cezalandırılır.


Yukarıdaki düzenlemeden görüleceği üzere, “yargılama usulü ve ceza, penetrasyonun bulunup bulunmamasına göre değişmektedir.” Penetratif faaliyet söz konusu olduğunda suç ağır cezalık (indictable) bir suçtur ve azami cezası müebbet hapistir.

Her ne kadar madde 4 iki ayrı suçu kapsasa da, Bilgi Edinme Özgürlüğü başvurularının ve dolayısıyla bu makalenin odağı özellikle penetratif suçtur. Bunun temel nedeni, 2003 Yasası’nın I. Kısmındaki tüm penetratif suçlara ilişkin bilgi eksikliğini gidermektir.

Mevcut durumda yalnızca iki penetratif suç hakkında kamu verisi bulunmaktadır:

  • tecavüz,
  • penetrasyon yoluyla cinsel saldırı.

Madde 4(4)’te düzenlenen penetratif suçun neden kamu verilerinden dışlandığı açık değildir. Ancak bu dışlanma sorunludur; çünkü en ağır cinsel suçlara ilişkin doğru ve ayrıntılı bir tablonun ortaya konulmasını engellemektedir. Özellikle mağdurların ve faillerin kim olduğuna ilişkin anlayışı eksik bırakmaktadır.

Örneğin, erkeklerin kadınlar tarafından penetrasyona zorlandığı vakalar ancak madde 4 kapsamında değerlendirilebilir. Çünkü mevcut tecavüz tanımı, failin mağduru penisiyle rızasız şekilde penetre etmesini şart koşmaktadır. Bu nedenle kadınlar tecavüz suçunda asli fail değil, ancak iştirakçi olabilirler.

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder

Mezunlar derneği saçmalığı

  Mezunlar derneği toplantısı olacakmış, İzzet, Cumhur, Gül, Murat çağrılmış. Fıkra bu kadar... Selçuk Üniversitesi neden Türkiye'de cid...

TIBBİ ETİK